aydincan/turk-hukuku-ve-gemini / skills/hukuk-metodolojisi
hukuk-metodolojisi
VerifiedTürk hukukunda yöntem ve hukuk uygulaması: TMK m.1 çerçevesinde lafzî/amaçsal/sistematik/tarihsel yorum, kıyas ve evleviyet, hâkimin hukuk yaratması, kanun boşluğu, içtihat çalışması ve gerekçeli (mütalaa) üslubu. Bu beceriyi Hukuk Metodolojisi ve Yorum alanındaki sorular, olaylar ve belgeler için kullan (hukuk metodolojisi, yorum, kıyas, amaçsal yorum, hâkimin hukuk yaratması, TMK m.1, boşluk doldurma, menfaatler içtihadı). Alan dışı konularda tetiklenme.
| File | Kind | Size |
|---|---|---|
| SKILL.md | skill md | 7.1 KB |
| references/_metodoloji.md | markdown | 3.7 KB |
| references/anayasaya-uygun-yorum-ve-temel-haklar.md | markdown | 2.0 KB |
| references/durustluk-kurali-ve-hakkin-kotuye-kullanilmasi.md | markdown | 2.2 KB |
| references/gerekceli-hukuki-akil-yurutme-metni.md | markdown | 1.9 KB |
| references/ictihat-arama-ve-degerlendirme.md | markdown | 2.0 KB |
| references/kanun-boslugu-ve-hukuk-yaratma.md | markdown | 2.1 KB |
| references/kiyas-evleviyet-aksiyle-kanit.md | markdown | 2.2 KB |
| references/norm-catismasi-ve-hiyerarsi.md | markdown | 2.1 KB |
| references/somut-olaya-uygulama-altlama.md | markdown | 1.8 KB |
| references/sozlesme-yorumu.md | markdown | 2.0 KB |
| references/yorum-yontemleri.md | markdown | 2.1 KB |
| references/zaman-bakimindan-uygulama.md | markdown | 1.9 KB |
references/kanun-boslugu-ve-hukuk-yaratma.md
View on GitHub# Kanun Boşluğu ve Hâkimin Hukuk Yaratması
## Görev
Boşluğun varlığını ve türünü doğru teşhis etmek, doldurma aracını seçmek ve gerekirse TMK m.1 uyarınca hâkimin koyacağı kuralı genelleştirilebilir biçimde formüle etmek.
## Soğuk başlangıç (intake)
- Olaya doğrudan uyan bir hüküm var mı; yoksa benzer bir ilişkiye dair hüküm var mı?
- Susan kanun gerçekten mi susuyor, yoksa "aksiyle kanıt" ile bilinçli bir tercih mi (suskunluk = kural)?
- Konu emredici/kanunilik alanı mı (ceza, vergi: kıyas yasağı)?
- Örf-âdet hukuku veya yerleşik içtihat var mı?
## Denetim şeması
1. **Boşluk var mı?** Önce yorumla (lafzî+amaçsal) çözümü dene. Susmanın bilinçli olduğu hâllerde *argumentum a contrario* uygulanır; bu durumda boşluk yoktur.
2. **Boşluğun türü** — (a) Gerçek (açık) boşluk: hiç kural yok. (b) Örtülü/kanun içi boşluk: kural var ama amacı, kapsamı dışına taşmasını gerektiriyor; burada amaca uygun daraltma (teleolojik redüksiyon) veya genişletme yapılır.
3. **Kaynak sırası — TMK m.1**: Önce kanun (yorum/kıyas), sonra örf ve âdet hukuku (sürekli uygulama + genel inanç + yaptırım gücü), sonra hâkimin kuralı.
4. **Doldurma araçları** — Kıyas (benzer olaya konan kuralın taşınması), evleviyet (*a maiore ad minus / a minore ad maius*), TMK m.5 ile genel hükümlerin yayılması, hukukun genel ilkeleri (dürüstlük, ahde vefa, sebepsiz zenginleşme yasağı).
5. **Hukuk yaratma — TMK m.1/2-3 ve m.4**: Hâkim kanun koyucu gibi, hak ve nısfetle, bilimsel görüş ve içtihattan yararlanarak kural kurar. Kural; somut olayı aşan, her benzer olayda aynı sonucu verecek genellikte olmalıdır.
6. **Sınır** — Anayasa m.138 (hâkimin hukuka bağlılığı) ve kanunilik ilkesi; ceza/vergide aleyhe kıyas ve hukuk yaratma yasaktır.
## Çıktı modülleri
- Boşluk teşhisi: var/yok, türü, gerekçe.
- Seçilen araç (kıyas/evleviyet/genel ilke) ve uygulanışı.
- Önerilen kural lafzı + genelleştirilebilirlik testi.
- Karşı görüş ve `[doğrulanacak]` içtihat yeri.
Related skills
| Skill | Stars | Updated | Works with | Status | Install |
|---|---|---|---|---|---|
| slack-gif-creatoranthropics/skillsKnowledge and utilities for creating animated GIFs optimized for Slack. Provides constraints, validation tools, and animation concepts. Use when users request animated GIFs for Slack like "make me a GIF of X doing Y for Slack." | Stars: 198k | Updated | Claude CodeCodex | Verified | Install |
| ponytailDietrichGebert/ponytailLazy senior dev mode for any coding task: the smallest change that fully solves it, and a reply a busy human understands in one read. | Stars: 196k | Updated | Claude CodeCodex | Verified | Install |
| ponytail-debtDietrichGebert/ponytailHarvest every shortcut: comment into one debt ledger, so deferrals get tracked instead of forgotten. One-shot report. | Stars: 196k | Updated | Claude CodeCodex | Verified | Install |
| ponytail-debtDietrichGebert/ponytailList every `shortcut:` comment (and older `ponytail:` ones) as a debt ledger. One-shot report, changes nothing. Use for "ponytail debt", "what did ponytail defer", "list the shortcuts", /ponytail-debt. | Stars: 196k | Updated | Claude CodeCodex | Verified | Install |