Skip to content

aydincan/turk-hukuku-ve-gemini / skills/borclar-hukuku-ozel

borclar-hukuku-ozel

Verified

İsimli sözleşmeler: satış (ayıptan/zapttan sorumluluk), kira, eser, vekâlet, kefalet, bağışlama, ödünç ve hizmet sözleşmeleri; her sözleşme tipi için kuruluş, ifa ve sorumluluk denetim şeması. Bu beceriyi Borçlar Hukuku Özel Hükümler alanındaki sorular, olaylar ve belgeler için kullan (satış sözleşmesi, kira, eser sözleşmesi, vekâlet, kefalet, bağışlama, ayıp, zapttan sorumluluk). Alan dışı konularda tetiklenme.

references/_metodoloji.md

View on GitHub
# Borçlar Hukuku Özel Hükümler — Metodoloji Referansı

## Alanın sistematiği
Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) İkinci Kısmı'nı (m.207-649) oluşturan isimli (tipik) sözleşmeleri konu alır. Genel Hükümler (TBK m.1-206) borç ilişkisinin omurgasını kurar; Özel Hükümler bu omurgaya her sözleşme tipinin kendi şartlarını, ifa rejimini ve özel sorumluluk düzenini ekler. Çalışma yöntemi daima iki katmanlıdır: önce tipe özgü hüküm uygulanır, hüküm yoksa Genel Hükümler ve TBK m.646 uyarınca uygun düştüğü ölçüde genel kurallar tamamlayıcı olarak devreye girer.

## Başat normlar ve madde atıfları
- **Satış sözleşmesi:** TBK m.207-281. Satıcının zapttan sorumluluğu m.214-218; ayıptan sorumluluk m.219-231; ayıbı ihbar (gözden geçirme/bildirim) m.223; seçimlik haklar (dönme, bedel indirimi, onarım/ayıpsız misli ile değişim, tazminat) m.227. Ticari satışta TTK m.23 özel ihbar süreleri uygulanır.
- **Kira:** Genel kira TBK m.299-338; konut ve çatılı işyeri kiraları m.339-356. Kira artışı m.344, kira tespiti m.345; tahliye sebepleri m.347 vd. (gereksinim/yeniden inşa m.350, tahliye taahhüdü m.352/1, iki haklı ihtar m.352/2, temerrüt m.315).
- **Eser sözleşmesi:** TBK m.470-486. Ayıba karşı tekeffül m.474-478; eseri kabul/gözden geçirme m.477; iş sahibinin dönme/ayıp giderme/bedel indirimi hakları m.475; ücret (götürü/yaklaşık) m.480-481.
- **Vekâlet:** TBK m.502-514. Özen ve sadakat m.506; talimata uyma m.505; hesap verme m.508; her zaman azil/istifa m.512.
- **Kefalet:** TBK m.581-603. Geçerlilik şekli ve eşin rızası m.583-584; sorumluluk üst sınırı ve tarih m.583; süreli/süresiz kefalette zamanaşımı/düşme m.598-600.
- **Bağışlama:** m.285-298; **ödünç (tüketim/kullanım):** m.379-392; **hizmet sözleşmesi:** m.393-469 (İş Kanunu kapsamı dışı işler için).

## Çalışma yöntemi
1. **Tip teşhisi (nitelendirme):** Tarafların verdiği ada değil, edimlerin niteliğine bakılır; karma/atipik sözleşmelerde baskın edim ve hâkim görüş ölçüt alınır.
2. **Emredici-tamamlayıcı ayrımı:** Konut/çatılı işyeri kiralarında m.346-354 büyük ölçüde kiracı lehine emredicidir; tüketici işlemlerinde 6502 sayılı TKHK emredici tabandır. Aksi kararlaştırılamayan hükümler önce taranır.
3. **Denetim şeması:** Kuruluş ve şekil → ifa → ayıp/sorumluluk → seçimlik haklar → süreler/zamanaşımı → ispat → yargı yolu.
4. **Yargı yolu ve görev:** Ticari sözleşmelerde Asliye Ticaret Mahkemesi (TTK m.4-5), tüketici işlemlerinde Tüketici Mahkemesi/Hakem Heyeti, diğer hallerde Asliye Hukuk; kira uyuşmazlıklarında Sulh Hukuk (HMK m.4). Konusu para olan tüketici/ticari işlerde dava şartı arabuluculuk (HMK ek; 7036/6325; ticari için TTK m.5/A) kontrol edilir.

## Kaynak hijyeni
Mevzuat daima madde/fıkra ile verilir; yürürlük tarihleri (TBK 01.07.2012) ve mülga 818 sayılı BK ile farklar gözetilir. İçtihat yalnızca mahkeme + daire + esas/karar no + tarih ile anılır; doğrulama için karararama.yargitay.gov.tr kullanılır. Yargıtay'da kira/eser uyuşmazlıkları 3. HD ve 15./6. HD, satış/genel borçlar 13./11. HD içtihadı izlenir; daire numaraları zaman içinde değiştiğinden güncel daire `[doğrulanacak]` olarak işaretlenir. Hesaba dayalı sonuçlarda (kira tespiti, bedel indirimi, ayıp giderim bedeli) bilirkişi ve emsal verisi dayanağı açıkça gösterilir.
slack-gif-creatoranthropics/skillsKnowledge and utilities for creating animated GIFs optimized for Slack. Provides constraints, validation tools, and animation concepts. Use when users request animated GIFs for Slack like "make me a GIF of X doing Y for Slack."Stars: 198kUpdated Claude CodeCodexVerifiedInstall
ponytailDietrichGebert/ponytailLazy senior dev mode for any coding task: the smallest change that fully solves it, and a reply a busy human understands in one read.Stars: 196kUpdated Claude CodeCodexVerifiedInstall
ponytail-debtDietrichGebert/ponytailHarvest every shortcut: comment into one debt ledger, so deferrals get tracked instead of forgotten. One-shot report.Stars: 196kUpdated Claude CodeCodexVerifiedInstall
ponytail-debtDietrichGebert/ponytailList every `shortcut:` comment (and older `ponytail:` ones) as a debt ledger. One-shot report, changes nothing. Use for "ponytail debt", "what did ponytail defer", "list the shortcuts", /ponytail-debt.Stars: 196kUpdated Claude CodeCodexVerifiedInstall