aydincan/turk-hukuku-ve-gemini / skills/bilirkisi-rapor-inceleme
bilirkisi-rapor-inceleme
VerifiedBilirkişi raporu analizi: görevlendirme kapsamına uygunluk, metodoloji ve dayanak denetimi, hesap ve maddi hata kontrolü, çelişki tespiti; gerekçeli itiraz ve ek rapor/yeni bilirkişi talebi taslağı. Bu beceriyi Bilirkişi Raporu İnceleme alanındaki sorular, olaylar ve belgeler için kullan (bilirkişi raporu, itiraz, hesap denetimi, çelişki, ek rapor, yeniden bilirkişi, metodoloji, dayanak). Alan dışı konularda tetiklenme.
| File | Kind | Size |
|---|---|---|
| SKILL.md | skill md | 6.9 KB |
| references/_metodoloji.md | markdown | 3.8 KB |
| references/bilirkisi-ret-tarafsizlik.md | markdown | 1.8 KB |
| references/celiski-eksiklik-tespiti.md | markdown | 1.8 KB |
| references/ceza-idari-bilirkisi.md | markdown | 1.9 KB |
| references/ek-rapor-yeni-bilirkisi.md | markdown | 1.9 KB |
| references/gorev-kapsami-uygunluk.md | markdown | 1.8 KB |
| references/hesap-maddi-hata-denetimi.md | markdown | 1.9 KB |
| references/itiraz-dilekce-taslagi.md | markdown | 1.9 KB |
| references/metodoloji-dayanak-denetimi.md | markdown | 1.9 KB |
| references/ozel-uzman-mutalaasi.md | markdown | 1.9 KB |
| references/rapor-denetim-semasi.md | markdown | 2.0 KB |
| references/temel-kavramlar-ve-sistem.md | markdown | 2.1 KB |
references/_metodoloji.md
View on GitHub# Bilirkişi Raporu İnceleme — Metodoloji Referansı
## Alanın sistematiği
Bilirkişilik, hâkimin hukuki bilgisiyle çözemeyeceği, çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde başvurulan bir delil değerlendirme aracıdır. Bu beceri alanı bilirkişi atamasını değil, **dosyaya gelmiş bir bilirkişi raporunun avukat/taraf gözüyle eleştirel denetimini** ve buna karşı usulî hamleleri (itiraz, ek rapor, yeni heyet, çapraz uzman görüşü) hedefler. İki temel norm kütlesi vardır: usul kuralları (6100 sayılı HMK m.266-287; ceza için 5271 sayılı CMK m.62-73; idari için 2577 sayılı İYUK m.31 yollamasıyla HMK) ve teşkilat/etik kuralları (6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu ve Bilirkişilik Yönetmeliği).
## Başat normlar ve madde atıfları
- **HMK m.266**: Hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda bilirkişiye başvurulamaz; hukuki nitelendirme hâkime aittir. Raporun "hukuki görüş" vermesi başlıca itiraz sebebidir.
- **HMK m.273**: Bilirkişiye görevinin kapsamı ve süresi yazılı olarak bildirilir. Görevlendirme kararının kapsamı denetimin çıpasıdır; rapor bu kapsamı aşamaz ve eksik bırakamaz.
- **HMK m.279**: Rapor; inceleme konusu, gerekçe ve sonuçtan oluşur; bilirkişi kanaatini gerekçeleriyle açıklar, hukuki nitelendirme yapamaz.
- **HMK m.281**: Taraflar, raporun tebliğinden itibaren **iki hafta** içinde itiraz edebilir; eksik/belirsiz hususların tamamlanması (ek rapor) veya yeni bilirkişi seçimi istenebilir. Süre hak düşürücü niteliktedir; itiraz dilekçesinin somutlaştırılması şarttır.
- **HMK m.282**: Hâkim, bilirkişi raporunu serbestçe takdir eder; rapor hâkimi bağlamaz. Bu, "rapora karşı argüman" stratejisinin hukuki dayanağıdır.
- **HMK m.277**: Bilirkişi, görevini bizzat yerine getirir; başkasına yaptıramaz. CMK m.67 ceza muhakemesinde rapor içeriğini düzenler.
- **6754 s.K. m.3**: Bilirkişi; tarafsızlık, objektiflik, uzmanlık alanı sınırı, özel/teknik bilgiyle sınırlı kalma ilkelerine tabidir. Uzmanlık alanı dışında görüş, ret/itiraz sebebidir (ayrıca HMK m.272 ile m.36-43 ret rejimine yollama).
## Çalışma yöntemi
İnceleme dört eksende yürür: (1) **Usulî uygunluk** — atama yetkisi, yemin, uzmanlık alanı, görev kapsamı, süre; (2) **Metodolojik tutarlılık** — kullanılan yöntem, kabuller, veri kaynağı, varsayımların dosya verisiyle örtüşmesi; (3) **Maddi/hesap denetimi** — aritmetik, faiz başlangıcı ve oranı, ıslah/zamanaşımı kesişimi, birim ve tarih tutarlılığı; (4) **Çelişki ve eksik denetimi** — rapor içi çelişki, dosyadaki diğer delillerle çelişki, görevlendirme sorularının yanıtsız kalması. Her bulgu, görevlendirme kararındaki ilgili soruya ve dosyadaki sayfa/delile çıpalanmalı; soyut "rapor hatalı" iddiasından kaçınılmalıdır. Stratejik tercih (ek rapor mu, yeni heyet mi, özel uzman mütalaası mı) bulgunun ağırlığına göre yapılır: hesap/tamamlama eksiği ek raporla, yöntem/tarafsızlık kusuru yeni heyetle, hukuki nitelendirme aşımı doğrudan esasa itirazla ele alınır.
## Kaynak hijyeni
Mevzuat madde/fıkra ile birebir verilir. İçtihat anılırken Yargıtay/BAM kararları yalnızca daire + esas/karar no + tarih ile ve doğrulanarak kullanılır; bu beceri seti karar numarası üretmez. Doğrulama için karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr ve kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr esas alınır; bilirkişilik temel ve alt uzmanlık alanları ile yönetmelik metni için Bilirkişilik Daire Başkanlığı (bilirkisilik.adalet.gov.tr) kaynak gösterilir. Hesap denetiminde kullanılan formül ve oranlar (yasal faiz, avans faizi, asgari ücret, kıdem tavanı vb.) yürürlük tarihi belirtilerek ve resmî kaynağıyla doğrulanarak alınır.
Related skills
| Skill | Stars | Updated | Works with | Status | Install |
|---|---|---|---|---|---|
| slack-gif-creatoranthropics/skillsKnowledge and utilities for creating animated GIFs optimized for Slack. Provides constraints, validation tools, and animation concepts. Use when users request animated GIFs for Slack like "make me a GIF of X doing Y for Slack." | Stars: 198k | Updated | Claude CodeCodex | Verified | Install |
| ponytailDietrichGebert/ponytailLazy senior dev mode for any coding task: the smallest change that fully solves it, and a reply a busy human understands in one read. | Stars: 196k | Updated | Claude CodeCodex | Verified | Install |
| ponytail-debtDietrichGebert/ponytailHarvest every shortcut: comment into one debt ledger, so deferrals get tracked instead of forgotten. One-shot report. | Stars: 196k | Updated | Claude CodeCodex | Verified | Install |
| ponytail-debtDietrichGebert/ponytailList every `shortcut:` comment (and older `ponytail:` ones) as a debt ledger. One-shot report, changes nothing. Use for "ponytail debt", "what did ponytail defer", "list the shortcuts", /ponytail-debt. | Stars: 196k | Updated | Claude CodeCodex | Verified | Install |